Bordetella pertussis PCR

Waarom wordt deze test uitgevoerd?

Deze test wordt uitgevoerd bij vermoeden van kinkhoest.

Aanvullend onderzoek wordt ook aanbevolen bij vermoeden van kinkhoest bij een patiënt in een gezien met niet-gevaccineerde of onvolledig gevaccineerde kinderen jonger dan 1 jaar, of met een vrouw die meer dan 34 weken zwanger is.

Wat is de betekenis van het resultaat?

Positief: Het staal bevat DNA van Bordetella pertussis. Dit sluit echter de aanwezigheid van andere mogelijke ziekteverwekkers niet uit.

Negatief: Aanwezigheid van Bordetella pertussis kan niet worden aangetoond. Dit sluit de aanwezigheid van B. pertussis echter niet uit. Het resultaat kan vals-negatief zijn door slechte staalafname, slechte staalvoorbereiding, of aanwezigheid van een te klein aantal B. pertussis in het staal (onder de detectielimiet). 

Resultaten van deze test dienen steeds geïnterpreteerd te worden samen met het klinisch beeld.

Wetenschappelijke achtergrond

Bordetella pertussis is een gram-negatieve bacterie die kinkhoest ('whooping cough') veroorzaakt. In het begin van de infectie lijken de symptomen op die van een verkoudheid met een droge hoest (catarraal stadium). Na 1-2 weken gaat dit over in het paroxysmaal stadium, waarbij ernstige hoestbuien kunnen optreden, gevolgd door de typische piepende inhalatie. De hoestbuien gaan gepaard met ophoesten van taai sputum. Bij jonge zuigelingen ontbreekt de typische hoest soms, wat de diagnose bemoeilijkt. Ook kan bij jonge kinderen cyanose optreden bij een hoestbui. In een derde stadium, het reconvalescentie stadium, gaat de hoest over in een losse hoest, die enkele weken kan aanhouden. Bij volwassenen kent de infectie meestal een milder verloop; er treedt meestal een persisterende hoest op die 2-3 maanden kan aanhouden. Sinds de start van doorgedreven vaccinatie voor kinkhoest is de incidentie sterk gedaald.

Wat moet ik nog meer weten?

Bij volwassenen heeft diagnostiek van B. pertussis met PCR enkel zin tijdens de eerste 3 weken na het optreden van de symptomen. Na 3 weken en langer is het nuttiger om B. pertussis serologie te bepalen.

Bij kinderen <1 jaar wordt aangeraden steeds PCR uit te voeren, ongeacht de ziekteduur.